MANTELZORG ANNO 2015 ONMISBAAR
Veldhoven, 1 oktober 2015

In onze samenleving neemt de mantelzorger een steeds belangrijkere positie in. Logisch, de samenleving vergrijst en de kosten rijzen de pan uit in de zorg. Met mantelzorg kunnen we die kosten beheersbaar houden. Bovendien kan het prettig zijn voor de zorgbehoevende om ondersteund te worden door zijn of haar dierbaren. Toch wordt er vaak onvoldoende gekeken naar de mogelijkheden van de mantelzorger. Ik wil dan ook pleiten voor het welbekende `keukentafelgesprek` maar dan specifiek voor de mantelzorger.

Keukentafelgesprek
In veel gemeenten vindt het keukentafelgesprek plaats met zowel zorgbehoevende als met de mantelzorger. Centraal staat hoe de zorgbehoevende meer eigen verantwoordelijkheid kan nemen, waar de mantelzorger kan ondersteunen en op welke terreinen de gemeente kan faciliteren. Dat is natuurlijk goed want wanneer je als zorgbehoevende zelfredzamer wordt ontwikkel je jezelf, wat weer bijdraagt aan het welzijn en welbevinden. Daar waar de zelfredzaamheid tekort schiet komt de hulp van de mantelzorger om de hoek kijken. Toch kan het knap lastig zijn om een werkend leven te combineren met de zorg voor bijvoorbeeld je vader, moeder of partner.

Bovendien brengen we de mantelzorger in een lastige positie door hem of haar naar de mogelijkheden te vragen in het keukentafelgesprek waar ook de zorgbehoevende aan tafel zit. Het is van belang dat de mantelzorger in alle openheid kan spreken. Wanneer de gemeenten aansluiten op de behoeften van de mantelzorger houdt deze het langer vol en wordt er minder aanspraak gemaakt op collectieve voorzieningen.

Wanneer de mantelzorger het langer volhoudt kan de zorgbehoevende langer thuis blijven wonen. Op het moment dat de zorgbehoevende toch naar een zorginstelling gaat kan er nog steeds sprake zijn van mantelzorg. Belangrijk is dat ook de zorginstelling aansluiting vindt bij de behoeften van de mantelzorger. Ook voor die periode in het mantelzorgtraject kan een belangrijke basis gelegd worden in het keukentafelgesprek specifiek voor de mantelzorger.

Overbelasting
In het keukentafelgesprek voor de mantelzorger moet wat mij betreft het voorkomen van overbelasting centraal staan. Door tijdig ondersteuning te bieden kunnen mantelzorgers hun taak beter uitvoeren, het langer volhouden en zou een groot aantal crisisopnames voorkomen kunnen worden.

Deze conclusie trekt ook Henk Kraijo in zijn proefschrift over mantelzorg voor dementerenden waarmee hij in maart promoveerde aan het Universitair Medisch Centrum Utrecht. Daarnaast pleit hij voor een einddatum voor de mantelzorg. Ook wel volhoudtijd genoemd. De lengte ervan wordt beïnvloed door verschillende facetten. Denk aan de gezondheid van de zorgbehoevende, de zorgsetting of de woonsituatie. Uit zijn onderzoek bleek dat wanneer er een tijdspad uitgezet wordt de mantelzorger het verzorgen beter en langer volhoudt. Gemeenten vragen altijd naar de mogelijkheden van de mantelzorger maar minder vaak hoe lang het vol te houden is.

Het bespreken van een volhoudperiode is een typisch voorbeeld van iets wat gemakkelijker gaat in een keukentafelgesprek specifiek voor de mantelzorger in plaats van in een gezamenlijk gesprek.

Bespreekbaar
Nu wil ik hier niet per definitie pleiten voor de ‘volhoudtijd’. Wél wil ik er bij stilstaan zodat zaken als deze altijd bespreekbaar blijven in een voor de mantelzorger betrouwbare omgeving waarin een keer zijn of haar positie onderwerp van gesprek is. Want anno 2015 is de mantelzorger van cruciaal belang voor het slagen van de participatiesamenleving. Via deze weg een diepe buiging voor al die mantelzorgers.

Daan de Kort
Vicefractievoorzitter VVD Veldhoven
Tel.: 06-37195941
Stuur me een mail